AGAHOGO K'ABARUNDI


Ikirundi ku ngurukanabumenyi
Ikirŭndi kū ngurukanabumenyi

# 86
  • (Impongo) ihotora ihigwa
  • Abo umwami yahaye amata ni bo bamwimye amatwi
  • Agakecuru ntigatambikiza kaba kiziga umubariro
  • Agatu gatekeye amahwa karimena
  • Akagabo gahimba akandi kataraza
  • Akosho kosha imbwa kwima katazoyivutira
  • Amatwi y'impene yumvira mw'isafuriya
  • Amazinda y'ikinombe ahera imvura iguye
  • Birakena bikenyereweko
  • Guheka uwutisimbiza biravuna
  • Ha kunigwa n'ijambo wonigwa n'uwo uribwiye
  • Ibifise imitwe kubiri bigira n'imirizo kubiri
  • Ibirenge bija imbu mu kuja imbere
  • Ibitwenza abana vyiriza abavyeyi ku zuba
  • Icāvu kirí hăfi gitēra urunyāgāga
  • Igishika ca cane ntikivyaza umuhungu
  • Igufa ryumira mw'ikoma ari irya nyene imbwa
  • Ihwa rya mukeba riraguhanda ryaraboze
  • Ikigega conza uwacuriye
  • Imana ya mwene so si yo ya mwene nyoko
  • Imbarágasa y'ïséma yurira umurŭndi w'ínkokó
  • Imbeho yegeranya inzuki
  • Imbwa ntigaya iba irindiriye ko bihora
  • Inda y'umworo iboneka agasamo
  • Inera ibegerwa ku bwayo igakura ubwatsi
  • Ingambiri y'umwungu ijana uruguma mu nkono
  • Ingayi igaya idya
  • Inkware iramvye itora mw'itongo ry'uwayihiga
  • Intibagira ntirera impfuvyi
  • Inyama y'uwudahari ntibura
  • Inyo y'inkoko uyerekwa n'umuyaga
  • Inyoni nyôro ntítōrá mu gahôgo
  • Iyavyaye amashuri iyicunguza amarago
  • Iyimiye ahabona ibonwa na bose
  • Iyivyagiye kera ivyagurukana irago
  • Iyo ubonye imbwa hejuru ku giti umenya ko hari uwayurije
  • Kananirabagabo ntiyimye
  • Kanka mu jisho ntikanka mu kanwa
  • Kaza ari gato kakakurariza umwana ubusa
  • Kiranyagara bakanyaga
  • Kunyara ingenda si ko gushika amahoro
  • N'umunyi wo ku nzira baramuvura
  • Ntāwumára inyó mu kizinú
  • Ntāyĭruka itábūndá
  • Nta murozi yabuze umukaravya
  • Ntarwama rutaboza
  • Ntawuraba aho nyina anywera umuti
  • Ntayicibwa amahembe ibuze ico yakwa
  • Ntiruyāgwá impágarará
  • Nyokorome akuruma amenyo akuzi
  • Tura tugabane iruta icamburo
  • Turareha irasonzesha
  • Ubonye imvura irabije ntugire ngo imara abansi n'umukunzi birajana
  • Ubwiza bw'imbwa ntibuyibuza kurya amavyi
  • Ugutwi kw'impene kwumva kwokeje
  • Ugutwi kw'impene kwumvira mw'isafuriya
  • Uja kumira igikoba asezerana n'umuhogo
  • Ukuri ntikuvugwa n'uwukuze kuvugwa n'uwukuzi
  • Ukwanka kw'inkono ni ukuva
  • Umugabo azimbirwa mu kaguriro agatonganya inzira
  • Umuhutu umuvura intonge bwaca ngo ingo twiruke
  • Umuntu akira umusazi ntakira umusavyi
  • Umuntu ntatinya imbwa atinya shebuja
  • Umunwa wanse ubwana umera ubwanwa
  • Umututsi umuvura amaso bwaca akayagukanurira
  • Umwana abisha mu kibuno ntabisha mu ntoke
  • Umwana ahetswe neza asohora ukuboko
  • Umwana atari uwawe abisha inkonda
  • Umwana murizi ntatorwa urutozi
  • Umwana w'isema aririra icibo ca se
  • Umwishwa akwishura ibano
  • Urugi ntirutizwa
  • Urupfu rw'imbwa ni inyama
  • Urwashikiye umugabo ntarwima umuniho
  • Urwica umusore ruragorobeza
  • Utera umugere igikere ukaba ucunguruje
  • Uwariye umwenda w'inkuba yamiza amaso mu kirere
  • Uwugútānze mu cîbo agutānga intóre
  • Uwugutuje ni we aba akwambuye
  • Uwurizi ni uwaryise ijambo
  • Uwushaka urume yisoba imbere
  • Uwutaganiriye na se ntamenya ico sekuru yasize avuze
  • Uwutarigaramiye ntarigaragura
  • Vyerera umwaka ntivyerera inzara
  • Wikanira umugisha w'uwundi ukanya ibuye
  • Zishahurwa zirira

(Impongo) ihotora ihigwa Abo umwami yahaye amata ni bo bamwimye amatwi Agakecuru ntigatambikiza kaba kiziga umubariro Agatu gatekeye amahwa karimena Akagabo gahimba akandi kataraza Akosho kosha imbwa kwima katazoyivutira Amatwi y'impene yumvira mw'isafuriya Amazinda y'ikinombe ahera imvura iguye Birakena bikenyereweko Guheka uwutisimbiza biravuna Ha kunigwa n'ijambo wonigwa n'uwo uribwiye Ibifise imitwe kubiri bigira n'imirizo kubiri Ibirenge bija imbu mu kuja imbere Ibitwenza abana vyiriza abavyeyi ku zuba Icāvu kirí hăfi gitēra urunyāgāga Igishika ca cane ntikivyaza umuhungu Igufa ryumira mw'ikoma ari irya nyene imbwa Ihwa rya mukeba riraguhanda ryaraboze Ikigega conza uwacuriye Imana ya mwene so si yo ya mwene nyoko Imbarágasa y'ïséma yurira umurŭndi w'ínkokó Imbeho yegeranya inzuki Imbwa ntigaya iba irindiriye ko bihora Inda y'umworo iboneka agasamo Inera ibegerwa ku bwayo igakura ubwatsi Ingambiri y'umwungu ijana uruguma mu nkono Ingayi igaya idya Inkware iramvye itora mw'itongo ry'uwayihiga Intibagira ntirera impfuvyi Inyama y'uwudahari ntibura Inyo y'inkoko uyerekwa n'umuyaga Inyoni nyôro ntítōrá mu gahôgo Iyavyaye amashuri iyicunguza amarago Iyimiye ahabona ibonwa na bose Iyivyagiye kera ivyagurukana irago Iyo ubonye imbwa hejuru ku giti umenya ko hari uwayurije Kananirabagabo ntiyimye Kanka mu jisho ntikanka mu kanwa Kaza ari gato kakakurariza umwana ubusa Kiranyagara bakanyaga Kunyara ingenda si ko gushika amahoro N'umunyi wo ku nzira baramuvura Ntāwumára inyó mu kizinú Ntāyĭruka itábūndá Nta murozi yabuze umukaravya Ntarwama rutaboza Ntawuraba aho nyina anywera umuti Ntayicibwa amahembe ibuze ico yakwa Ntiruyāgwá impágarará Nyokorome akuruma amenyo akuzi Tura tugabane iruta icamburo Turareha irasonzesha Ubonye imvura irabije ntugire ngo imara abansi n'umukunzi birajana Ubwiza bw'imbwa ntibuyibuza kurya amavyi Ugutwi kw'impene kwumva kwokeje Ugutwi kw'impene kwumvira mw'isafuriya Uja kumira igikoba asezerana n'umuhogo Ukuri ntikuvugwa n'uwukuze kuvugwa n'uwukuzi Ukwanka kw'inkono ni ukuva Umugabo azimbirwa mu kaguriro agatonganya inzira Umuhutu umuvura intonge bwaca ngo ingo twiruke Umuntu akira umusazi ntakira umusavyi Umuntu ntatinya imbwa atinya shebuja Umunwa wanse ubwana umera ubwanwa Umututsi umuvura amaso bwaca akayagukanurira Umwana abisha mu kibuno ntabisha mu ntoke Umwana ahetswe neza asohora ukuboko Umwana atari uwawe abisha inkonda Umwana murizi ntatorwa urutozi Umwana w'isema aririra icibo ca se Umwishwa akwishura ibano Urugi ntirutizwa Urupfu rw'imbwa ni inyama Urwashikiye umugabo ntarwima umuniho Urwica umusore ruragorobeza Utera umugere igikere ukaba ucunguruje Uwariye umwenda w'inkuba yamiza amaso mu kirere Uwugútānze mu cîbo agutānga intóre Uwugutuje ni we aba akwambuye Uwurizi ni uwaryise ijambo Uwushaka urume yisoba imbere Uwutaganiriye na se ntamenya ico sekuru yasize avuze Uwutarigaramiye ntarigaragura Vyerera umwaka ntivyerera inzara Wikanira umugisha w'uwundi ukanya ibuye Zishahurwa zirira
KURONDERA

BURUNDI URI AGAHORE
GUKARISHA UBWENGE
ABARI KU MURONGO

Muri aka kanya, hari abantu 274 ku murongo.

Bukêbuké bukomeza igihonyi
Muradutunga

Turacari mu bikorwa vyo gutunganya «IKIRUNDI KU NGURUKANABUMENYI» twongera dutororokanya ivyigwa, imigenzo, imigani, n'ibindi vyinshi bijanye n'ikirundi, Abarundi n'Uburundi.

Si igikorwa coroshe cane! Kubw'iyo mpamvu hariho vyinshi tutarashira ng'aha ku ngurukanabumenyi.

Muraheza mutwihanganire! Bukebuke bukomeza igihonyi, mu misi ya vuba bizoba vyabashikiriye.

2020 Ikirundi ku ngurukanabumenyi
Rindira gato...